Registreren | Inloggen       Colofon
  •  
  • Home
  • Marktmeester John Lecton zwaait af

'Ik ga in mijn moestuin zitten'

02/08/2020 12:06 - Amanda Palis

Marktmeester John Lecton zwaait af.

Marktmeester John Lecton zwaait af. Foto: Irvin Ngariman  

PARAMARIBO - Van een vervallen marktverkoophal, naar een markt met wifi en flatscreentelevisies. De veelbesproken en niet zelden grof gebekte marktmeester John Lecton (62) heeft de Centrale Markt een trapje hoger getild in de 3,5 jaar in deze functie. “Ik heb bijna anderhalf jaar met mijn mensen die mij hier hebben geholpen geslapen op de markt. Unu broko dey so meni leysi, omdat we zaken gewoon af wilden hebben”, vertelt Lecton.

'Kaiseh, Ram Ram!" schreeuwt Jong Lecton voor een Hindostaanse marktventer en gaat vervolgens door in vloeiend Sarnami en vraagt de man hoe het met zijn verkopen gaat. Daarna komt hij een Javaanse vrouw tegen en vraagt ook nog in het Javaans hoe het met haar gaat. "Ik heb respect voor deze mensen, omdat zij keiharde werkers zijn en zij verdienen ook een waardige markt om hun hossel te kunnen doen", zegt Lecton. Dat hij passie en liefde heeft voor zijn werk is duidelijk te merken.

Enkele jaren terug was de Centrale Markt voor vele mensen de meest onaantrekkelijke plek om de dagelijkse inkopen te doen. De markhallen waren vervallen, het was altijd donker en de bezoeker kon afgaan op de doordringende typische marktgeur om de plek te vinden. En toen kwam Lecton in beeld. Hij heeft er werk van gemaakt om de markt nieuw leven in te blazen. Het bewijs dat hij iemand is die niet bang is om zijn handen uit de mouwen te steken wordt geleverd wanneer hij de krant meevoert door de gangen van de markt.

 

Winstgevend

Binnen zijn termijn heeft Lecton de markt omgetoverd tot een winstgevende kasvuller van het districtscommissariaat Paramaribo-Noordoost. "In mijn eerste zeven maanden als marktmeester heb ik mijn eerste miljoen binnengehaald, in die drie jaar dat ik heb aangezeten heb ik meer dan zeven miljoen aan geld kunnen binnenhalen voor de markt, dat is niet je kattenpis!" Maar niet alles ging altijd over een leien dak. Er waren genoeg uitdagingen voor Lecton en zijn team om te komen tot het punt waar de Centrale Markt zich nu bevindt. "Soms moet je gewoon impopulaire maatregelen plegen, daar kom je niet onderuit."

De overgang van directeur van Openbaar Groen naar marktmeester vond Lecton een mooie stap. De uitdaging om de iconische Centrale Markt te laten floreren ging hij niet uit de weg, integendeel ging hij er juist hard tegenaan. "Ik kom om te werken en iets goeds achter te laten, maar wat ik hier aantrof was gewoon verval", vertelt de marktmeester. "De Centrale Markt was echt aan renovatie toe. Er was een grote onderhoudsachterstand, het leek alsof er bijna veertig jaar niks aan de markt was gedaan. Maar met een goed samengesteld team hebben we zaken kunnen aanpakken."

Het eerste wat hij oppakte waren de vergunningen en registratie van de marktventers. " Bijna niemand had een vergunning hier en dat heb ik meteen in orde gemaakt. Het eerste wat ik gedaan heb is de districtscommissaris (dc) 25 bestuursambtenaren vragen en heb iedereen onder de markt hier laten registreren en hun achterstand laten betalen. Ook zijn de tarieven van de stands per dag verhoogd, want laten we eerlijk zijn SRD 0,04 per vierkante meter is geen geld", stelt Lecton.

 

Marktvisie

"Het doet natuurlijk goed om te zien hoe de mensen vooruit kunnen komen, omdat de mogelijkheid voor ze is gecreëerd om dat te doen. Ook de markt moeten we leuk maken voor de consumenten, niemand wil in een vervallen markt boodschappen doen", stelt Lecton die een tour geeft op de aangepaste bovenbouw van de markt. Units met stevige roldeuren gemaakt van gipsplaten staan er statig bij. "We hebben enkele units gebouwd uit gelden die we van de markt hebben kunnen binnenhalen. Door goede contacten en ook hulp en ondersteuning van de marktventers die ook hun contacten hebben ingezet hebben we dit kunnen doen op eigen kracht."

Er lijkt goed over te zijn nagedacht, want er is een analyse gemaakt over hoe zij goedkopere units kunnen bieden aan zakenlieden. "We hebben ook gedacht aan de drop-outs. We hebben speciale units voor hen tegen een schappelijke prijs, maar daartegenover hebben wij wel geëist dat zij zich ondanks alles blijven scholen. Om ondernemer te zijn heb je ook kennis van de schoolbanken nodig."

De moderne units zouden in elk geval moeten bijdragen aan de vooruitgang van de markt en ook sociaal maatschappelijk ingezet kunnen worden. "Het is modern en netjes en dat willen we voor boven de markt ook doen, mensen kunnen hun spullen gerust en veilig opbergen, want de houten standjes zijn al achterhaald."

 

Subsidiestop

Het stopzetten van subsidie van de overheid naar de markt toe was ook een gewaagde stap. "Ik heb toen met de president gesproken, met het ministerie van Regionale Ontwikkeling en andere instanties om geen stuiver meer in de markt te stoppen aan subsidie, want als de markt zichzelf niet kan bedruipen dan kunnen we dan liever de tent sluiten", klonk het resoluut.

De inkomsten die de markt voorheen per maand binnenhaalde waren volgens Lecton tussen de SRD 700 en 800, wat volgens hem onmogelijk kan met bijna drieduizend marktventers die dagelijks gebruikmaken van de markt. "Die SRD 1 miljoen in zeven maanden tijd staat in schril contrast daarmee", zegt Lecton trots.

Maar met drastische veranderingen gaan ook slapeloze nachten gepaard. "Ik heb bijna anderhalf jaar met mijn mensen die mij hier hebben geholpen geslapen op de markt. Unu broko dey so meni leysi, omdat we zaken gewoon af wilden hebben", vertelt Lecton.

Het binnenhalen van gedetineerden om met dat werk te helpen was voor Lecton en de markt een ideale oplossing. "We hebben de gedetineerden van Duisburglaan en Santo Boma hier gehad, die verschillende klusjes hebben gedaan. Er zijn goede afspraken gemaakt en ze werden weliswaar minder betaald dan een losse arbeider, maar wel betaald want het zijn mannen die gediplomeerde professionals zijn", vertelt Lecton over één van de vele samenwerkingen. "We hebben zo niet alleen op arbeid bespaard, maar hebben ook bijgedragen aan resocialisatie van de gedetineerden op een of andere manier."

Geld verdienen en kosten besparen leek wel een leuze voor Lecton te zijn in zijn streven naar een betere markt. Op eigen kracht en met eigen kennis heeft hij op ongediertebestrijding kunnen besparen. "De markt moet om de drie maanden of minder zelfs afhankelijk van de behoefte gewassen worden en ongediertebestrijding moet dan ook plaatsvinden. Door goede contacten hebben wij samen met de brandweer, Surinaamsche Waterleidingmaatschappij (SWM) en krachten van Openbaar Groen op deze zaken kunnen besparen. En daar mag ik zelf trots op zijn."

 

Niet populair

Maar niet altijd waren zijn maatregelen populair of werden meteen geaccepteerd, ondanks de verbeteringen die men zag. "Je moet nagaan dat mensen een bepaalde manier van zakendoen gewoon waren, ondanks dat ik in mijn recht sta en maatregelen doorvoerde die in hun vergunningen waren opgenomen, sma no ben gwenti en ik moest het geleidelijk aan aanpassen."

Eén van de maatregelen waar men niet zo blij om was had met de elektriciteit en watertoevoer naar de markt te maken. "Het werd allemaal getrokken en verbruikt door een ijsfabriek, hierdoor had de markt zelf niet genoeg watertoevoer en de stroom viel geregeld uit. Uit nader onderzoek is dus gebleken dat de ijsfabriek voor de overbelasting zorgde. Er zijn toen afspraken gemaakt met de SWM en de Energiebedrijven Suriname die zaken hebben aangepast. De meneer van de ijsfabriek heeft zijn eigen aansluiting en toevoer moeten regelen dus. En dat vond die persoon niet fijn."

Nu heeft de Centrale Markt ook een eigen parkeerterrein, waar bezoekers maar ook marktventers hun voertuigen kunnen parkeren. "Het kan niet zo zijn dat je een grote handelszaak hebt, want zo run ik de markt, en je hebt geen parkeerplek. We hebben aan wat herstructurering gedaan en de bussen moesten elders staan natuurlijk in samenspraak en ondersteuning van de districtscommissaris en de president. Nu kunnen mensen hun auto's parkeren voor SRD 5 per dag."

Ook het laten onderzoeken van diefstal binnen de structuren van de markt heeft hem geen populariteitsprijs opgeleverd. Er zou door tal van administratieve medewerkers geld zijn verdoezeld. "De mensen waren zo vernuftig dat ze een bon uitschreven en de kopie die met carbon werd gemaakt zodanig manipuleerden dat er een ander bedrag geplaatst werd. Als er controle werd gepleegd leek het dus alsof er niks aan de hand was."

Er zou zo een behoorlijk bedrag zijn weggesluisd volgens Lecton. "We hebben toen de minister van RO gesproken en die heeft interne controle erop losgegooid. We zijn toen erachter gekomen dat de mensen zeker acht maanden lang geld aan het verduisteren waren. Uiteindelijk zijn ze opgepakt."

Hij had gehoopt nog een aantal plannen te kunnen realiseren, maar met de wisseling van de wacht gooit de marktmeester toch de handdoek in de ring. Het waren in ieder geval geen saaie momenten voor Lecton, die nu verlangt naar jaren van welverdiende rust. "Met wat ik allemaal hier heb meegemaakt kan men me niet kwalijk nemen dat ik nu weg wil. Ik heb verdomd hard gewerkt hier, het is nu tijd voor een beetje rust."

Ondanks de vele klachten over Lecton als marktmeester zijn er toch enkele venters die er tegenop zien dat hij vertrekt. Hij wordt dan ook vaker staande gehouden tijdens de rondleiding door de markt. "Meester mi go hori yu dyaso, yu no musu gwe! Sang ow pasa nanga unu dyaso", zegt een oude meneer die met zijn koopwaar rondloopt. "Met of zonder Lecton het werk moet doorgaan. Mensen zijn inderdaad bang dat de markt weer in verval zal raken, maar het ligt ook aan hen zelf om het niet zover te laten komen", stelt de marktmeester.

Het aanblijven als marktmeester is voor hem geen optie. "Ik ben straks 63 jaar en verlang naar rust. Ik ga in mijn moestuin zitten en mijn kippen kweken, wie weet wat er daarna gebeurt, want ik heb wel aanbiedingen gehad", vertelt Lecton lachend. "Ik ga nu in elk geval even genieten van mijn welverdiende break."

Hij hoopt dat de nieuwe marktmeester zal doorgaan met de reeds uitgezette renovatiewerkzaamheden. En ondanks zijn vertrek zijn er nog arbeiders bezig met het opknappen van standjes. "Bij overdracht hoop ik in elk geval dat mijn opvolger door zal gaan met hetgeen al is opgezet, meer dan dat kan ik niet vragen."

Share on Facebook    

Gerelateerde artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina