Registreren | Inloggen       Colofon
  • Home
  • SKORO TORI: Leerlinggericht onderwijs

SKORO TORI: Leerlinggericht onderwijs

07/06/2017 17:00

SKORO TORI: Leerlinggericht onderwijs

 

RUBRIEK - In deze rubriek gaat onderwijsspecialist Winston de Randamie in op actuele zaken aangaande het Surinaams onderwijs en het schoolgaande kind. Daarbij levert hij niet alleen kritiek maar draagt ook oplossingen aan.

Tekst: Winston de Randamie - beeld: dWT Archief

DE OUDERE VOETBALLIEFHEBBERS onder ons kunnen zich misschien nog herinneren dat het Braziliaanse nationaal voetbalelftal op een gegeven moment een crisis doormaakte. De ploeg worstelde om langs een tegenstander te komen en speelde vaak doelpuntloos gelijk. Met het verlies in 1938 tegen Italië werd met succes het "samba voetbal" geïntroduceerd. Braziliaanse spelers gingen met samba bewegingen langs hun tegenstanders om hun te snel van de bal af te zijn. Het elftal van 1970 met Pelé wordt als de beste ploeg ooit beschouwd. Wat velen niet weten is dat dit elftal juist op fysiek gebied optimaal was voorbereid. Ze hadden een voorbereiding van drie maanden in Mexico gehad.

Wat vijftig jaar terug werkte, is intussen achterhaald

Maar we houden graag de mythe in stand dat het voetbaltalent de doorslag gaf. Evenzo bestaat binnen ons onderwijs een als waar aangenomen verzinsel dat alleen door leerlingen vol te pompen met leerstof, goede school resultaten bereikt kunnen worden. In deze manier van denken moet een drastische verandering komen, willen wij betere cijfers aan het eind van het schooljaar zien. Wat vijftig jaar terug werkte, is intussen achterhaald. Zo'n transitie van het leerstofjaarsysteem naar meer leerlinggericht onderwijs is allereerst gericht op het veranderen van de manier waarop wij naar ontwikkeling en leren kijken.

Wanneer er nieuwe werkvormen en organisatiemodellen worden ingevoerd zonder een nieuwe verandering van denken, missen we de innerlijke drive en het noodzakelijke fundament. Kinderen moeten zich kunnen ontwikkelen tot autonome en verantwoordelijke personen in de maatschappij. Elke school wil aan hun leerling gelijke kansen bieden op een kwaliteitsvolle vorming en opleiding. Ze schept een gunstig pedagogisch klimaat zodat iedere leerling zich goed kan voelen op school. Dit klimaat vormt de voedingsbodem voor leer- en groeikansen.

Regelgericht versus leerlinggericht

SOMMIGE LEERLINGEN HEBBEN om uiteenlopende redenen bijzondere hulp nodig. De school wil voor deze leerlingen met specifieke noden de zorg opnemen binnen de grenzen van haar draagkracht. Leerlinggericht onderwijs is een ruim begrip, waarmee aangegeven wordt dat het kind uitgangspunt van het onderwijs is en niet de leerstof centraal staat. Elk ander organisatiemodel waarbij de kwaliteiten van het kind centraal staan, wordt dan als een 'maniertje' gebruikt en loopt het gevaar ten onder te gaan. Leerlinggericht onderwijs kan op verschillende manieren vorm krijgen. Het is wel belangrijk dat steeds de ontwikkeling van alle leerlingen het uitgangspunt is. Vanuit de leerlinggerichte principes werkt iedere school aan het eigen onderwijs.

De ontwikkeling van alle leerlingen is het uitgangspunt

Dit type scholen zijn dank zij hun dynamische directie en leerkrachten, beter gewapend om een dereguleringsoperatie optimaal te benutten met het oog op hun schoolprofiel. Een leerlinggerichte school haalt bijna het dubbele van een regelgerichte. Regelgerichte scholen passen goed in een bureaucratisch systeem, waar alles centraal wordt geregeld. De verwachting is dat zij zich waarschijnlijk moeilijk kunnen aanpassen aan een gedereguleerde context. Deze scholen hebben nauwelijks enige identiteit om op terug te vallen.

Zolang onderwijsgevenden nog denken in termen van 'zwakke leerlingen', 'laagst presterende kinderen' of 'de bovenkant van de klas', zit het leerstofjaarsysteem nog als mentaal model in hun hoofd geprent. De rol van de onderwijsgevende is cruciaal. Hij moet in staat zijn om leerlinggerichte pedagogiek te kunnen combineren met activerende didactiek. De onderwijsgevende zal zich moeten richten op de persoonsontwikkeling van de leerlingen.

Leerling staat centraal

DE LEERLING CENTRAAL stellen wordt soms gezien als een omgeving waarin de onderwijsgevende er niet meer toe doet. Het tegenovergestelde is waar. Het kunnen identificeren en omgaan met een grote diversiteit aan sociale achtergronden en talenten van leerlingen door differentiatie en het personaliseren is alleen mogelijk wanneer hun leraren goed toegerust zijn en zelfbewust onderzoeks- en ervaringsgegevens in de klas toepassen.

De kwaliteiten en ontwikkelingsbehoeften van het kind zullen als uitgangspunt bij de inrichting van het onderwijs gebruikt worden. Elk kind is uniek en heeft dus ook een eigen unieke ontwikkelingsroute nodig. Als de leerlingen in hun eigenheid en specifieke kwaliteiten benaderd worden, dan zullen zij zich harmonieuzer ontwikkelen. Scholen en ouders moeten ervoor zorgen dat kinderen zich kunnen ontwikkelen tot autonome en verantwoordelijke personen.

Zij kunnen dan hun plek innemen in de maatschappij en daarbij de verantwoordelijkheid nemen die op hun pad komen. Stimuleer de ontwikkeling van de metacognitieve vaardigheden. Deze vaardigheden hebben betrekking op het evalueren van de eigen prestaties en het bewust omgaan met sociale situaties.

Coöperatief leren

BIJ SAMENWERKEND LEREN is de positieve wederzijdse afhankelijkheid in combinatie met de individuele verantwoordelijkheid van leerlingen van eminent belang. Tenminste, als groepswerk niet als een 'maniertje' gebruikt wordt, maar ingebed is in de totale onderwijsvisie en onder andere ten dienste staat aan het ontwikkelen van executieve vaardigheden. Het type opdracht dat voor groepswerk ingezet wordt moet betekenisvol zijn doordat het voldoende rijk en open is en het resultaat een vervolg krijgt.

Laat kinderen regelmatig en structureel onderzoekend leren

Bij groepswerk is veel ruimte voor directe interactie en daardoor worden de samenwerkingsvaardigheden geoefend. Scholen dienen samenwerkend leren een structurele plek in het onderwijs te geven. Of je nu wel of niet met gepersonaliseerd leren werkt, groepswerk is een belangrijke manier om zowel om te gaan met verschillen als gebruik te maken van verschillen. Wanneer de ene leerling iets uitlegt aan de andere leerling, kan dat voor beiden zowel leerzaam als motiverend zijn.

Laat kinderen regelmatig en structureel onderzoekend leren. Het samenwerken aan projecten is een mooie manier om groepswerk vorm te geven. Dit is tevens een manier om onderzoekend leren in de praktijk handen en voeten te geven. Bij onderzoekend leren wordt projectmatig of thematisch gewerkt. Nieuwe kennis en inzichten worden op deze manier ontdekt en onthouden. Kinderen leren hierdoor verbanden zien en onthouden de opgedane kennis beter. ◊

Dit artikel is verschenen in de weekendbijlage van 3 juni.

Share on Facebook    

Gerelateerde Paramaribo Post artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina