Registreren | Inloggen       Colofon
  • Home
  • Voortbestaan in transitie

Voortbestaan in transitie

08/12/2017 16:00

Voortbestaan in transitie

 

ACHTERGROND - Het Cultureel Centrum Suriname (CCS) was voorheen het huis van alle beginnende kunstenaars. Of ze er nu zelf werkzaam waren of hun eerste kennismaking met het publiek hadden vanuit de CCS-gehoorzaal, het was hun thuishaven. Maar ook op de veranderende behoeftes van de samenleving moet het centrum kunnen inspelen, vindt Nadia Becker, de voorzitter van het bestuur. ‘Ook al moeten wij onze diensten aanpassen om de mens te dienen.’

Tekst: Ginny Roos

Beeld: Irvin Ngariman en Stefano Tull

HET TERREIN VAN het CCS ligt er in de middag verlaten bij. De enkele geparkeerde auto's zijn van de medewerkers, maar bruisende activiteit is nergens te bekennen. Het restaurant is alleen open als er een activiteit is. Op een spandoek staat groots dat er een Anansifestival gehouden zal worden, dus dit is de stilte die voorafgaat aan de storm. Helaas staat vooral de bibliotheek er een beetje verlaten bij tijdens het interview. De tafels zijn niet goed bezet en de collectie lijkt een beetje oubollig. Maar als de muren over het verleden van dit centrum zouden kunnen verhalen, zouden er constant bruisende herinneringen de revue passeren. Nadia Becker, de voorzitter van het bestuur van CCS herinnert zich de betekenis van het centrum voor kunstenaars in den beginne. Zij mist dat. Marcella Augustuszoon, hoofdbibliothecaresse van het CCS, blikt daarentegen graag terug op de houding van biebbezoekers toentertijd; "Noem het maar nostalgie, maar ik had graag dat het bezoek aan de bib weer dezelfde trend vertoonde als in de jaren tachtig en negentig."

Gelovige

Het is meer dan het beroep dat een mens maakt. Ik denk dat het zelfs belangrijker is dat ik een gelovige ben, want dit leidt ons door allerlei stormen des levens

BECKER IS MAATSCHAPPELIJK werker van beroep en heeft dat beroep 25 jaar gepraktiseerd in Nederland en Suriname. "Maar het is meer dan het beroep dat een mens maakt. Ik denk dat het zelfs belangrijker is dat ik een gelovige ben, want dit leidt ons door allerlei stormen des levens. Het heeft mij namelijk ook door de stormen met het CCS geleid", zo stelt Becker zich voor. Ze is een oudere vrouw met een krachtige, doch sympathieke stem. Uit haar manier van spreken, straalt tevens direct haar autoriteit en zelfverzekerdheid uit. "In 2006 werd ik door de toenmalige voorzitter Ilse Vreugd benaderd met het verzoek om van haar over te nemen, tezamen met een aantal andere mensen die bereid waren om hun schouders onder het werk te zetten. Zij wist dat ik bij mijn vorige werkgever deel was geweest van het transformatieproces en zij schatte in, dat ook bij CCS transformatie nodig was", blikt zij terug op het begin van haar uitdaging bij CCS. Dat het een zware uitdaging zou worden, kon zij toen al voorzien. "We wisten waar we 'ja' tegen zeiden, want het was algemeen bekend dat het CCS door zwaar weer koerste. Niet toen, maar altijd al, en dit oude bestuur, voornamelijk de voorzitter, wist van geen wijken. Zij ging stug door", vertelt Becker trots over haar inspanningen. Zij liet zich niet afschrikken.

Historie

OP 30 AUGUSTUS 1948 werd de Stichting Cultureel Centrum Suriname opgericht en zou vanaf dan een aantal cultuurproducten afleveren aan de Surinaamse samenleving. Onder andere werd in 1949, een jaar na oprichting, de Algemene Openbare Bibliotheek geopend aan de Wagenwegstraat, die in 1953 is verhuisd naar het huidige adres aan de Henck Arronstraat. In 1954 werd de Eddie Wessels Gehoorzaal opgericht en middels een groot concert van hetPhilharmonisch Orkest in gebruik genomen. Eddie Wessels was toen de dirigent, vandaar die naam. Twee jaar later werd de Volksmuziekschool opgericht aan de Grote Combé en heet sinds juli 2007 de Effendi Ketwaru Volksmuziekschool, vernoemd naar de langst dienende directeur.

Gepasseerd station "Ik had niet verwacht dat we als bestuur al kort na ons aantreden in 2006 zouden moeten vechten voor behoud van de Volksmuziekschool, als onlosmakelijk deel van het CCS." De samenleving kende deze school al zestig jaar als dé volksmuziekschool van het land, maar vanwege andere beleidsdoelen 'vanuit andere hoeken' kwam hier bijna een ongewenste verandering in. Becker herinnert zich deze periode goed, maar laat die achter zich. "Wij hoeven het niet meer erover te hebben, het is een gepasseerd station." Zij laat haar loopbaan bij de stichting de revue passeren. "Ik ben alle stille werkers die dagelijks moeten knokken om het voortbestaan van de zogenaamde non-profit organisaties te garanderen en die niet van opgeven willen horen, dankbaar." Becker vervolgt: "En de Muziekschool is er nog, het CCS is er. Wij worden volgend jaar respectievelijk 70 en 62 jaar oud. Wat er thans aan faciliteiten staat was er niet geweest zonder het geloof, waardoor deuren voor ons zijn opengegaan. Ook hebben de Nederlandse ambassade, verantwoordelijk voor de grote renovatie van het hoofdgebouw, en het ministerie van Openbare Werken, die het terrein grondig heeft aangepakt, een flinke bijdrage geleverd."

Verandering

Er heeft zich een transformatie voorgedaan van lezen en werken met papier, naar gebruik van een beeldscherm

MAAR ONDANKS DE vele cultuurproducties, de bekende kunstenaars die bij het CCS hun sporen hebben verdiend, en de uitdagingen om deze te behouden, raakt CCS steeds meer geconfronteerd met de veelal veranderende samenleving en haar behoeften. "In tegenstelling tot het beging van het CCS, zijn er thans diverse culturele centra en mensen hebben de keus om te bepalen waar zij bezig willen zijn. Er zijn culturele centra van alle etnische bevolkingsgroepen en diversiteit is prima." Becker accepteert de verandering in de gemeenschap, maar des te meer reden om ook innovatief te zijn met de diensten die CCS aanbiedt. Behalve de filmdienst, het centrum voor creatieve expressie, de balletschool en de vele opvoeringen die er een plek hadden, hebben zich tevens hoekjes van verschillende ambassades gevormd waar men onder meer voor informatie van de desbetreffende landen langs kan.

Bibliotheek

CCS-ST (2)

MAAR TOCH STAAT CCS veelal bekend om zijn bibliotheek. Landelijk heeft de bieb vijf filialen in verschillende districten, maar zij is voor haar boekenvoorraad sterk afhankelijk van donaties. Die doen zich thans sporadisch voor. Becker constateert: "Het traditionele lezen zal niet terugkomen, we moeten wel de gelegenheid blijven bieden aan eenieder, vooral de jeugd om het centrum binnen te stappen voor informatie. En daarvan wordt wel gebruikgemaakt. Ook het studeren bij het CCS blijft populair." Echter, het is redelijk stil, en je kunt vanaf een afstand zien hoe verouderd de boeken erbij staan. Het hoofd van de bieb ziet het toch net anders. Volgens Augustuszoon, die er immers sinds 1980 zit, moet de leescultuur terug. "Noem het maar nostalgie, maar ik had graag dat het bezoek aan de bib weer dezelfde trend vertoonde als in de jaren tachtig en negentig. De grootste groep gebruikers en 'tijdelijke leden', om het maar zo te noemen, zijn inderdaad scholieren en studenten van de mulo en middelbare school. Maar na de examen- en tentamenperioden zegt ongeveer 95 procent het lidmaatschap op.

Om toch relevant te blijven, onderneemt de bib verschillende activiteiten. "Wij hebben enkele jaren terug ingespeeld op de behoefte van de zogenaamde digibeten - zij die niets over computers weten. In verschillende kansarme wijken hebben wij toen trainingen verzorgd in de bibliotheek. We kunnen ons niet passief opstellen. Vandaar dat wij vrij actief zijn geweest met onze bibliobus; wij gaan ook naar de mensen toe om hen van literatuur te voorzien." Ook vervult de bib een faciliterende rol. "Organisaties, individuen, you name it, vinden steeds weer hun weg naar de bibliotheek, een plek die sociaal en gezellig is", vervolgt Augustuszoon trots. Zij maakt een vergelijking tussen de bezoeker van toen en nu: "Het gedrag van de bezoeker is in de loop van de tijd sterk veranderd. In het verleden was er absolute stilte in de studieruimte vereist.

Nu merken wij dat er moet worden ingespeeld op de behoefte van scholieren. Vanwege de nieuwe opdrachten die zij van school krijgen, hebben zij ruimte nodig voor bijvoorbeeld de voorbereiding van een presentatie met drama en muziek. Het betekent dus dat zij niet stil kunnen zijn in de bibliotheek. Indien mogelijk, stellen wij ruimtes ter beschikking. Vaak genoeg zien wij ook groepen studenten en of scholieren verspreid over ons terrein bezig met hun oefening." Dat schetst een goed beeld van de veranderende samenleving. Maar ook het digitale tijdperk laat sporen achter. "Er heeft zich een transformatie voorgedaan van het lezen en werken met papier, naar het gebruik van het beeldscherm als primair lees en schrijfmedium. Op het internet is een grote hoeveelheid informatie en literatuur te vinden. Het raadplegen en uitlenen van een op papier gebaseerde bibliotheek daalt onder invloed van de digitale ontwikkeling."

Uitdagingen

CCS-ST (4)

MAAR DAT HET werk niet feilloos verloopt, is te raden. De uitdagingen zijn er volop en houden zowel het bestuur als het managementteam scherp. "Helaas is onze kopieerfaciliteit gesloten, vanwege defecte machines", zegt Becker. Augustuszoon vult aan: "Ook onze bibliobusdienst is uitgevallen. De bus heeft namelijk een grote onderhoudsbeurt nodig. Ook had ik graag dat de bibliotheek zoals jaren terug over een eigen budget beschikte, vooral voor de aanschaf van nieuwe boeken en ander bibliotheekmateriaal. De nutsvoorzieningen zijn killing - we betalen geen sociaal tarief - en onderhoud van het gebouw is ook een struggle."

Maar wanhopig zijn ze bij het CCS absoluut niet. Becker: "Wij zijn er nog steeds voor de gemeenschap, ook al moeten wij onze diensten aanpassen om de mens te dienen. En daar zijn wij supertrots op." Het CCS slaat zich er altijd wel doorheen. "Nu hebben wij de Spoken Words Academy van Paul Middellijn met open armen verwelkomd. Zij beheersen het woord in alle vormen en hebben al een groot Anansifestival gepland. Wij gaan niet krampachtig het oude proberen vast te houden, maar sluiten aan bij de behoeften van deze tijd. Onze inspanning gaat daarom dan ook uit naar het weer op de weg krijgen van de bibliobus om wederom in de wijken en op scholen boeken te bezorgen." Becker: "CCS zit nu tevens in de grootste uitdaging, namelijk een basisschool te beginnen waarbij meer dan alleen cognitieve kennis wordt ingestampt. Ook de talenten van het jonge kind willen wij ontwikkelen, terwijl wij er alles aan zullen doen om een zorgnetwerk te koppelen aan de school. Ook maken we de kinderen ondernemend door vooral te focussen op waarin ze goed zijn in plaats van ze af te straffen voor dat waarin ze niet goed zijn."

Maar behalve voor de jongeren, heeft Becker ook een visie voor de totale gemeenschap. "Ons hele land moet in revisie als het om onze visie op werken gaat. Onze werkethos dient grondig gereviseerd te worden, de goeden niet te na gesproken. Ik kijk uit naar het moment waarop wij allen bereid zijn een extra mijl te gaan voor ons land, zonder te kijken naar wat het land voor ons kan doen. En er alleen maar naar streven om het beter te hebben zonder al te veel inspanning en vooral met hulp van kennissen zonder kennis." Het klinkt als een sneer, maar dat zij haar visie en boodschap scherp formuleert, dat mag haar gegeven worden. Het CCS heeft daar baat bij. ◊ 

Dit artikel is verschenen in de weekendbijlage van 2 december

Share on Facebook    

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina